تصور کنید بعد از یک روز شلوغ و پرکار، شب خسته و کلافه به خانه می رسید، در کنار تمام این خستگی ها بعد از خوردن غذا یا یک قلپ آب درد عجیبی در دندان خود احساس می کنید.اولین اقدام معمولا این است که به دنبال یک راهکار برای درمان سریع دندان درد در شب باشید. در این مقاله ما تصمیم داریم درمان خانگی دندان درد را معرفی کنیم.
درمان خانگی دندان درد ، در مواقعی که درد دندان شروع می شود و دسترسی به یک متخصص دندانپزشک وجود نداشته باشد می تواند به عنوان یک روش موثر در درمان سه سوته دندان درد در نظر گرفته شود.
اما توجه داشته باشید که اگر درد بیش از ۲۴ تا ۴۸ ساعت ادامه یافت یا همراه با تورم،تب یا چرک بود، احتمالا نیاز به عصب کشی دندان دارید و بهتر است هرچه سریع تر به یک دندانپزشک متخصص مراجعه کنید.
معرفی چند درمان ساده برای درد دندان در خانه
قبل از معرفی چند درمان خانگی برای دندان درد بهتر است اول بررسی کنید ببینید این درمان های برای در در چه زمانی است.آیا درمان برای درد دندان بعد از عصب کشی می خواهید یا نه برای تسکین درد دندان که به عصب رسیده است؟
در ابتدا ما روش درمان برای دردهای سطحی یا در مراحل اولیه که به عصب رسیده است معرفی میکنیم سپس برای درد بعد عصب کشی. البته که ممکن است برخی داروها و درمان ها برای هردو مورد مشترک باشند.
درمان خانگی دندان درد که به عصب رسیده
۱. شستشو با آب نمک گرم (سادهترین و مؤثرترین روش)
طرز تهیه:
-
یک قاشق چایخوری نمک را در یک لیوان آب گرم (نه جوش) حل کنید.
-
به مدت ۳۰ ثانیه دهان خود را به آرامی بشویید، سپس آب را بیرون بریزید.
-
در صورت نیاز هر ۲-۳ ساعت تکرار کنید.
دلیل اثر:
آب نمک به عنوان یک ضدعفونیکننده طبیعی عمل میکند، التهاب لثه را کاهش میدهد و ذرات غذایی گیر کرده در حفره پوسیدگی را خارج میسازد.
۲. کمپرس سرد (برای کاهش تورم و بیحسی)
روش استفاده:
-
چند تکه یخ را در یک پارچه نازک یا کیسه پلاستیکی بپیچید.
-
به مدت ۱۰ تا ۱۵ دقیقه روی گونه، در سمت دندان دردناک قرار دهید.
-
هر یک ساعت یکبار تکرار کنید.
توجه:
از قرار دادن مستقیم یخ روی پوست خودداری کنید. سرما باعث انقباض عروق، کاهش جریان خون در ناحیه ملتهب و بیحسی موقت عصب دندان میشود.
۳. روغن میخک (قویترین بیحسکننده طبیعی)
روش استفاده:
-
یک گلوله پنبه را به چند قطره روغن میخک آغشته کنید.
-
پنبه را به آرامی روی دندان دردناک یا لثه اطراف آن بگذارید (داخل حفره پوسیدگی نبرید).
-
چند دقیقه نگه دارید، سپس خارج کنید.
اگر روغن میخک ندارید:
چند عدد میخک ادویه (که در آشپزخانه موجود است) را به آرامی بین دندانها بجوید تا عصاره آن آزاد شود.
هشدار:
روغن میخک بسیار قوی است، از خوردن آن خودداری کنید و بیش از ۲-۳ بار در روز استفاده نکنید.
۴. دهانشویه آب اکسیژنه رقیق شده (برای عفونت سطحی)
طرز تهیه:
-
آب اکسیژنه ۳ درصد را با مقدار مساوی آب رقیق کنید (نصف به نصف).
-
به مدت ۳۰ ثانیه در دهان بچرخانید، سپس خوب آب بکشید.
توجه:
این روش فقط برای مواردی که احتمال عفونت باکتریایی وجود دارد (بوی بد، چرک سطحی) مناسب است. هرگز آب اکسیژنه غلیظ یا خالص استفاده نکنید.
۵. سیر (آنتیبیوتیک طبیعی)
روش استفاده:
-
یک حبه سیر تازه را له کنید تا عصاره آن خارج شود.
-
له شده سیر را با کمی نمک مخلوط کنید.
-
روی دندان یا لثه دردناک بگذارید (حداکثر ۱۰ دقیقه).
-
سپس دهان را با آب نمک بشویید.
علت اثر:
سیر حاوی آلیسین است که خاصیت ضدباکتریایی و ضدالتهاب قوی دارد.
۶. چای کیسهای نعناع یا بابونه (ضدالتهاب و آرامبخش)
روش استفاده:
-
یک چای کیسهای نعناع یا بابونه را به مدت ۲ دقیقه در آب جوش بخیسانید.
-
کیسه چای را خارج کرده و بگذارید کمی خنک شود (ولرم باشد).
-
کیسه چای را مستقیماً روی لثه یا دندان دردناک بگذارید.
-
میتوانید چای خنک شده را به عنوان دهانشویه نیز استفاده کنید.
۷. بالا نگه داشتن سر هنگام خواب
بسیاری از افراد شب هنگام دچار تشدید درد دندان میشوند و به دنبال راهی برای درمان سریع دندان درد در شب هستند.علت تشدید درد دندان در شب، افزایش فشار خون در ناحیه سر در حالت درازکش است.
راهکار: با دو بالش یا یک بالش بلند بخوابید تا سرتان نسبت به بدن بالاتر باشد.
۸. پیاز (برای درد ضرباندار)
روش استفاده:
یک تکه پیاز تازه را به آرامی بین چند دقیقه در سمت دندان دردناک بجوید تا آب آن آزاد شود. پیاز خاصیت ضدعفونیکنندگی و کاهشدهنده التهاب دارد.
جدول جمعبندی درمان سه سوته دندان درد خانگی
| روش | مواد لازم | زمان اثرگذاری | موارد احتیاط |
| آب نمک ولرم | مک + آب ولرم | چند دقیقه | مناسب برای همه |
| کمپرس سرد | یخ + پارچه | ۱۰-۱۵ دقیقه | در صورت حساسیت به سرما |
| روغن میخک | روغن میخک یا میخک ادویه | ۵-۱۰ دقیقه | استفاده کم و محدود |
| سیر | سیر تازه | ۵-۱۰ دقیقه | ممکن است لثه را تحریک کند |
| چای بابونه | چای کیسهای | ۱۰-۱۵ دقیقه | بسیار ایمن |
درمان فوری درد دندان بعد از عصبکشی
خیلی خوب، فرض میکنیم همین الان از مطب برگشتی، بیحسی در حال از بین رفتنه و کمکم درد شروع شده. نگران نباش، این درد تا ۲۴-۴۸ ساعت اول کاملاً طبیعی است، چون بافتهای اطراف ریشه ملتهب شدن. اینجا راهکارهای عملی و فوری رو برای درمان دندان درد بعد از عصب کشی را میگیم که بتونی توی خونه انجام بدی و آروم بشی:
- مسکن مناسب ( ایبوبروفن ) بخور (اگر از قبل نخوردی)
- کمپرس سرد بذارید (فوری و معجزهآسا)
- سرتان را بالا نگه دارید (موقع خواب و استراحت)
- از آن سمت دهان غذا بخورید و مایعات بخورید
- آب نمک ولرم (غرغره نرم)
درمانهای خانگی ایمن برای دنداندرد کودکان (فقط تسکین موقت)
نکته مهمی که باید توجه کرد این است که بسیاری از درمانهای خانگی بزرگسالان برای کودکان مناسب نیست و میتواند خطرناک هم باشند.در زیر چند مورد ایمن و بی خطر برای تسکین موقت دندان درد کودکان در خانه را بیان می کنیم:
- کمپرس سرد: یک تکه یخ را در پارچه نخی بپیچید و به مدت ۵ تا ۱۰ دقیقه روی گونه کودک بگذارید (هرگز یخ مستقیم روی پوست نباشد).
- دهانشویه آب نمک ولرم: اگر کودک حداقل ۵-۶ سال دارد و میتواند تف کند، یک قاشق چایخوری نمک در یک لیوان آب ولرم حل کنید و ۳۰ ثانیه در دهان بچرخاند و تف کند.
- مسکن مناسب: فقط استامینوفن (قطره یا شربت) یا ایبوپروفن را طبق وزن کودک و با دوز دقیق که روی بسته یا توسط پزشک مشخص شده، بدهید. آسپرین ممنوع!
- نخ دندان: آرام بین دندانهای کودک نخ دندان بکشید تا مواد غذایی گیر کرده خارج شوند.
کارهایی که برای درمان درد دندان در خانه نباید انجام دهید!
- قرار دادن گرما (پد گرم، آب گرم، کیسه آب جوش) روی صورت → باعث پخش عفونت و بدتر شدن تورم میشود.
- گذاشتن آسپرین یا مسکن مستقیماً روی دندان → سوختگی شیمیایی لثه.
- خوردن غذاهای بسیار سرد، گرم، شیرین یا اسیدی → تحریک عصب دندان.
- استفاده از الکل یا دهانشویه الکلی → تحریک بافت ملتهب.
- خوابیدن بدون شستشوی دهان بعد از خوردن شیرینی یا مواد چسبنده.
چه زمانی دیگر درمان خانگی کافی نیست و باید به دندانپزشک مراجعه کرد؟
همانطور که قبلا گفتیم درمان سه سوته دندان درد خانگی در واقع به صورت یک مسکن موقت عمل می کند و به خودی خود این داروها باعث ترمیم یا رفع اساسی و ریشه ای مشکل عصب دندان نمی شوند. اولین اقدام پس از مشاهده علائم زیر رفتن به یک کلینیک دندان پزشکی یا متخصص دندانپزشک است.
-
تورم صورت، گردن یا زیر چشم
-
تب (دمای بالای ۳۸ درجه)
-
مشکل در بلع یا تنفس
-
ترشح چرک از لثه یا اطراف دندان
-
درد ضربان دار شدید که با مسکن و روشهای خانگی کم نمیشود
-
بیحسی لب یا صورت
-
ضربه به دندان همراه با لق شدن یا جابهجایی آن
نتیجهگیری
درمانهای خانگی میتوانند در ساعات اولیه درد دندان بسیار مؤثر و نجاتبخش باشند. روشهایی مانند آب نمک گرم، کمپرس سرد و روغن میخک ایمنترین و در دسترسترین گزینهها هستند. اما به خاطر داشته باشید: هیچ درمان خانگی جایگزین پر کردن دندان، عصبکشی یا کشیدن دندان نمیشود. بهترین کار این است که با کنترل موقت درد، هرچه سریعتر به دندانپزشک مراجعه کنید تا علت اصلی درد برطرف شود.